thierry debels14 mei 2008 – 14:02

Een utopie ? Helemaal niet. Een van die recente financiële innovaties op het vlak van ontwikkelingssamenwerking is de International Financing Facility for Immunisation (IFFIm). Het revolutionaire bij deze benadering is de zogeheten 'frontloading'. Donor-staten zeggen nu reeds sommen toe die ze in de toekomst zeker zullen storten.

Vandaag sterven miljoenen kinderen aan infectieziekten die makkelijk te vermijden zijn door vaccinatie. De World Health Organisation (WHO) en UNICEF hebben de verantwoordelijkheid op zich genomen om deze kinderen te vaccineren. Dat verhaal is ondertussen gekend.

Op het World Economic Forum in Davos 2000 werd The Global Alliance for Vaccines (GAVI) opgericht. Bedoeling is om de armste landen ter wereld te helpen om de Millenniumdoelstellingen te bereiken. Een van die doelstellingen is de kindersterfte drastisch en duurzaam terug te dringen. Om het objectief van GAVI te behalen werden drie verschillende maar complementaire financieringsmechanismes bedacht waarvan de IFFIm er dus een van is.

IFFIm is concreet een vaccinatie-programma met torenhoge ambities. Het budget bedraagt immers 4 miljard dollar en tijdens de periode 2006-2015 is het de bedoeling 5 miljoen kindersterftes en 5 miljoen sterfgevallen bij volwassenen te voorkomen. Hiervoor worden uiteindelijk 500 miljoen kinderen ingeënt tegen tetanus, mazelen en gele koorts.

Het innovatieve van IFFIm is dus dat er gewerkt wordt met 'frontloading'. Dit betekent dat toekomstige inkomsten nu reeds gebruikt kunnen worden. Deze financiële constructie is gebaseerd op een wettelijke overeenkomst tussen het fonds en de donoren waarbij deze laatsten een jaarlijks bedrag toegezegd hebben.

Kardinaal Renato Martino kocht in november 2006 in naam van paus Benedictus XVI de allereerste IFFIm-obligatie. De middelen van de organisatie worden immers eerst verzameld door middel van obligatie-emissies op de internationale financiële markten. Essentieel is aan te stippen dat het voor het eerst is dat ontwikkelingshulp op deze innovatieve manier wordt gefinancierd.

Door deze gekende toekomstige bedragen van de donoren, kunnen obligaties uitgegeven worden voor het volledige bedrag. Beleggers kopen deze obligaties en de staten staan uiteraard garant voor de terugbetaling.

Dat de ontvangen gelden nu gebruikt kunnen worden, is extreem belangrijk bij het bereiken van de Millenniumdoelstellingen. De tijd dringt letterlijk. De kredietwaardigheid van de donor-landen zorgt ervoor dat de obligaties een 'triple A' of zeer goede credit rating meekrijgen. Dergelijke obligaties zijn dan ook zeer gegeerd. De laatste emissie in Japan van maart jongstleden - een zogeheten uridashi-uitgifte (een emissie in een andere munt dan de yen) - was dan ook een groot succes.

De emissie sloeg op een totaal bedrag van 1,7 Mia Zuidafrikaanse Rand (ZAR) of 223 miljoen USD. De looptijd van de obligaties bedraagt 2 jaar.

De toegevoegde waarde van het frontloading-systeem bij IFFIm is zeer groot. Het beschikbare bedrag voor vaccins steeg van 1,7 miljard dollar in 1999 naar 4 miljard. De bedoeling is uiteindelijk 6 miljard op te halen. Met andere woorden: door de innovatieve financiële constructie kon het fonds zijn inkomsten meer dan verdubbelen.

De financiële wereld wordt vaak afgeschilderd als de meest egoïstische plaats die je kan bedenken. Waarom slaan financiële whiz kids niet de handen in elkaar met specialisten inzake ontwikkelingshulp ? Deze financiële specialisten kunnen dan nieuwe technieken bedenken om de kostprijs van ontwikkelingsprojecten te verlagen en de efficiëntie dus te verhogen. Misschien moet Charles Michel ook enkele financiële experts uitnodigen op zijn staten-generaal ?